Imago narrat – o czym opowiadają polichromie w Pogorzeli?

Data rozpoczęcia:

10 września 2016

sobota

-+usuń z przewodnikadodaj do przewodnika

W sobotę 10 września zapraszamy do zwiedzania zabytkowego kościoła w Pogorzeli. Przewodnik będzie oprowadzał po świątyni w godz. 14.00, 15.00 i 16.00. Od godz. 14.00 na trenie przykościelnym rozpocznie się piknik średniowieczny połączony z pokazem dawnych rzemiosł. Będą też atrakcyjne zabawy dla dzieci. Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy całe rodziny!

Kościół parafialny pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa w Pogorzeli jest typowym obiektem wczesnogotyckim i cennym zabytkiem leżącym na tzw. Szlaku Polichromii Brzeskich. Wzniesiono go w XIII w. Fundatorem świątyni był miejscowy, bardzo wpływowy ród Panów z Pogorzeli, z którego wywodził się m.in. Przecław z Pogorzeli, biskup wrocławski w latach 1341-1376. W 1 połowie XIV w. sklepienie i prezbiterium świątyni pokryto polichromią (Chrystus Sędzia, symbole ewangelistów, Koronacja NMP, św. Jadwiga). W 1 poł. XV w. lokalni twórcy pokryli ściany świątyni scenami z życia Najświętszej Marii Panny, Chrystusa, Vir Dolorum, Boga Ojca i Santa Conversazione. Trzecia faza malowideł (kruchta i ściana zachodnia) powstała w 2 poł. XV w., a czwarta (podłucze tęczy) – w początkach XVI w. Gdy w 1545 r. kościół przejęli protestanci, malowidła znalazły się pod tynkiem. Odsłonięto je dopiero w 1965 r.

Pogorzelskie polichromie wpisują się w szlak dobrze zachowanych w kościołach wiejskich w powiecie brzeskim malowideł gotyckich. Warto dodać, że badaczom udało się wyodrębnić w województwie opolskim 38 obiektów ważnych dla poznania dziejów malarstwa gotyckiego na Śląsku. Najwięcej, bo aż 20 tych zabytków znajduje się właśnie w powiecie brzeskim. W malarstwie śląskim styl gotycki rozwinął się w połowie XIII w., czyli niemal w tym samym czasie co w architekturze i rzeźbie. Być może idea pokrycia polichromią sklepienia i prezbiterium pogorzelskiej świątyni miała związek z przygotowaniami do przypadających w 1367 r. obchodów setnej rocznicy kanonizacji św. Jadwigi Śląskiej (1174-1243), bogobojnej żony księcia Henryka I Brodatego. W przygotowania do tych uroczystości bardzo zaangażował się dwór książąt brzeskich, w kręgu którego m.in. w 1353 r. powstało dzieło miejscowego artysty Kodeks lubiński z Legendą obrazową o św. Jadwidze. Intencją księcia była przede wszystkim prezentacja znaczenia rodu, z którego się wywodził. Możliwe, że związani z dworem brzeskim Panowie z Pogorzeli (ich herb znalazł się na karcie 11 Kodeksu o św. Jadwidze, obrazującej początek bitwy legnickiej) zapragnęli we własnych dobrach uczcić okrągłą rocznicę kanonizacji przedstawicielki dynastii Piastów. Niemałą rolę w tym przedsięwzięciu odegrał zapewne Przecław z Pogorzeli ( 1376), który 5 maja 1341 r. został biskupem wrocławskim i wspierał inicjatywy księcia brzeskiego odnośnie kultu św. Jadwigi.

 

Organizator:

Gminny Ośrodek Kultury i Sportu w Olszance

49-332 Olszanka, Krzyżowice 72, tel. 77 4129023

e-mail: gokis.olszanka@interia.pl; www.gokis-olszanka.eu